AIDS : (Acquired Immunodeficiency Syndrom) oznacza zespół nabytego upośledzenia odporności,
chorobę wywołaną przez zakażenie wirusem HIV (Human Immunodeficiency Virus- ludzki wirus niedoboru odporności). Można się nim zarazić przez kontakt z określonymi płynami ustrojowymi zakażonej osoby.
Ślina, pot i mocz nie zawierają wystarczającej ilości wirusa HIV, by zakazić inną osobę. Najczęściej wirus jest przenoszony podczas stosunku płciowego, zarówno hetero- jak, i homoseksualnego. Dziecko zaraża się od matki w czasie porodu lub podczas karmienia piersią. Narkomani z kolei zarażają się od siebie nawzajem, kiedy korzystają ze wspólnych igieł i strzykawek. Wirus HIV przenosi się również podczas transplantacji narządów, transfuzji krwi i stosowania produktów krwiopodobnych. W Polsce dochodzi do tego bardzo rzadko, ponieważ krew i tkanki dawców są badane na obecność tego wirusa.
OBJAWY: Pierwsze objawy przypominają krótkotrwałą chorobę grypopodobną, co sprawia, że ludzie nie podejrzewają nawet, iż zarazili się wirusem HIV. Mogą nie mieć objawów jeszcze przez wiele lat (okres nosicielstwa), ale ponieważ już są zarażeni ich system odpornościowy zaczyna wytwarzać przeciwciała przeciw wirusowi. W razie wykrycia tych przeciwciał w badaniu krwi jest uważanym za HIV-pozytywnego.Po okresie utajenia choroby pojawiają się objawy, które są efektem zaatakowania układu odpornościowego przez wirus HIV. Głównie są atakowane limfocyty CD4, komórki pomocnicze, organizujące odpowiedź organizmu na zakażenie wirusowe. Prawidłowa liczba limfocytów T wynosi 500- 1500/ ml krwi. Pełnoobjawowy zespół AIDS rozwija się, gdy liczba limfocytów T spada poniżej 200/ ml, chory chudnie, nękają go biegunki, gorączka, niektóre typy zapalenia płuc i raka skóry. Uszkodzenie układu odpornościowego zwiększa też ryzyko zakażenia skóry i innych układów drożdżakiem CANDIDA ( infekcja grzybicza) lub wirusem cytomegalii.Stwierdzenie tych zakażeń i objawów oraz zmian w badaniach laboratoryjnych pozwala rozpoznać pełnoobjawowy zespół AIDS.
LECZENIE : Jeśli podejrzewasz ,że zaraziłeś się wirusem HIV, udaj się do przychodni zajmującej się chorobami przenoszonymi drogą płciową (wenerycznymi), by wykonać badania. Dostępne są już leki, które mogą spowolnić rozwój AIDS i złagodzić wiele jego objawów, lecz nie ma do tej pory metody na wyleczenie AIDS.
ŻYCIE Z HIV/ AIDS :
Będąc nosicielem wirusa (HIV - dodatnim), można się spodziewać wielu lat normalnego życia, w dobrym zdrowiu, jedynie z koniecznością wykonywania okresowych badań. Istnieje realne ryzyko przeniesienia wirusa w przypadku utrzymywania kontaktów seksualnych bez zabezpieczenia lub używania wspólnych igieł. Istotne jest poznanie choroby, zagrożeń, sposobów chronienia zarówno własnej osoby, jak też innych. Tylko od pacjenta zależy, kiedy i jak powiedzieć bliskim o swojej chorobie. Kiedy już rozwinie się AIDS, trzeba rozważnie planować swój tryb życia i przyjmowanie leków, biorąc pod uwagę prawdopodobne infekcje, osłabienie mięśni oraz utratę sił. Lokalne i państwowe organizacje charytatywne oraz grupy wsparcia pomagają osobom z AIDS w różnych stadiach choroby. Rokowanie u zakażonych HIV jest znacznie lepsze od czasu wprowadzenia leczenia o wysokiej aktywności przeciw retrowirusom. Pacjenci przyjmują kombinację dwóch lub trzech leków, które działają przeciw wirusowi HIV, ponieważ badania wykazały większą skuteczność takiego postępowania niż w przypadku leczenia tylko jednym lekiem. Obecnie dostępne leki spowalniają replikację wirusa i następcze uszkodzenie układu odpornościowego. Do tej pory nie jest jednak możliwe wyleczenie ; nie wynaleziono też szczepionki przeciw HIV. Lekiem najpowszechniej stosowanym w HIV jest zydowudyna ( ZDV lub AZT ). W niektórych przypadkach bywa jednak nieskuteczna ; nie wszyscy tolerują jej objawy uboczne ( kurcze mięśni nóg, biegunkę, niedokrwistość ). Alternatywnie stosuje się didanozynę ( DDI ) lub didezoksycytydynę ( DDC ), ale i one niosą ze sobą ryzyko. Wirus HIV może stać się oporny na działanie niektórych leków, a wówczas chorzy muszą mieć zmieniony lek lub przyjmować nową kombinację leków. W tym celu wykonuje się badanie krwi, które ocenia skuteczność stosowanego leku. Badanie wykazuje liczbę cząsteczek wirusa w organizmie - im jest ona mniejsza, tym większa skuteczność danego leku. We wczesnym stadium zakażenia pacjent i lekarz muszą podjąć decyzję, kiedy włączyć leczenie przeciwwirusowe. trzeba rozważyć korzyści terapii, jej efekty uboczne oraz ryzyko wystąpienia oporności wirusa na wdrożone leczenie. Badania wykazują, że spowolnienie początkowo szybkiej replikacji (namnażania) wirusa opóźnia progresję (rozwój) AIDS. Niektórzy eksperci zalecają podawanie leków zakażonym osobom z prawidłową liczbą limfocytów T ( CD
4 > 500mm
3 ), jeśli równocześnie stwierdza się we krwi obecność cząstek wirusa ( wiremia ). Do tej pory nie udało się wyeliminować wirusa przez zastosowanie leczenia we wczesnym stadium infekcji. Profilaktyczna terapia lekiem
trimetoprim-sulfametoksazolem ( Biseptol ) chroni chorych na AIDS przed zapaleniem płuc wywoływanym przez Pneumocystis carinii, najczęstszą infekcją dróg oddechowych u tych chorych.
Chorzy na AIDS są podatni na infekcje i to one, a nie sam wirus, stają się przyczyną zgonu. Po pokonaniu jednej infekcji pacjenci zapadają na kolejną. Obecnie stosowane metody leczenia znacznie wydłużyły przeżycie, ale pomimo to osoby zakażone HIV żyją krócej od niezakażonych.
TEST NA HIV U KOBIET CIĘŻARNYCH :
Kobiety w ciąży, które są HIV-dodatnie, mogą przenieść infekcję na dziecko. Wszystkie dzieci urodzone przez matki HIV-dodatnie mają we krwi przeciwciała przeciw wirusowi HIV, ale wiele spośród nich nie jest zakażonych wirusem i traci przeciwciała przed upływem 18. miesiąca życia. W 3. miesiącu życia u dzieci przeprowadza się badanie metodą PCR ( reakcja łańcucha polimerazy ), która wykrywa obecność samego wirusa. Przeciętnie 1 dziecko na 6, spośród wszystkich urodzonych z matek HIV-dodatnich (seropozytywnych), zostaje zakażone wirusem. Obecnie istnieją leki, które zmniejszają ryzyko przeniesienia wirusa na dziecko matki HIV-dodatniej. Ponadto w takich przypadkach zaleca się rozwiązanie za pomocą cesarskiego cięcia oraz rezygnację z karmienia piersią, gdyż wirus może być przeniesiony wraz z mlekiem matki. W niektórych klinikach położniczych wszystkim kobietom ciężarnym proponuje się zrobienie testu na HIV, w innych - same muszą prosić o wykonanie takiego badania. Zakażenie wirusem HIV nie wpływa na płodność. W przypadku podjęcia decyzji o założeniu rodziny, w sytuacji kiedy partner jest HIV-ujemny, należy pamiętać o ryzyku przeniesienia infekcji podczas kontaktu seksualnego bez użycia prezerwatywy.