Afta
Afta to owalny wykwit z
żółtawym nalotem, pod którym jest nadżerka. Wykwit otoczony jest czerwonym
rąbkiem zapalnym.
Afty mogą być różnej wielkości od 1mm do 2cm średnicy. Afty
tworzą się w jamie ustnej.
Wyróżnia
się następujące postacie aft:
afty mniejsze, czyli afty przewlekle nawrotowe,afty duże.
Przyczyną afty nawrotowej
mogą być mechaniczne uszkodzenia
jamy ustnej: ukłucie szczoteczką do zębów,
zabiegi stomatologiczne - mogą bezpośrednio wyzwalać pojawienie się aft. Ważną
rolę odgrywa czynnik alergiczny oraz immunologiczny. Wywołać afty mogą również
stresy, niektóre pokarmy, infekcje i inne choroby. Niekiedy, mimo dokładnych
badań, nie udaje się tych przyczyn ustalić. Na pewno ważną rolę w zachorowaniu
na aftozę nawrotową odgrywają czynniki genetyczne i predyspozycja rodzinna.
Około 30% osób z aftozą nawrotową ma w rodzinie osobę z tą samą chorobą, a
występowanie
aftozy u obojga rodziców wiąże się z około 90% ryzykiem rozwoju
aftozy u ich dzieci.
Afty przewlekle nawrotowe spotyka się głównie u dorosłych.
Wykwitowi towarzyszyć może bolesny odczyn ze strony węzłów chłonnych. Jeden
rzut
trwa 4-8 dni, przy czym
ból ustępuje stopniowo w ciągu tych dni. Choroba
zwykle trwa latami, a wyleczenie następuje niekiedy samoistnie. Afty tego
rodzaju umiejscawiają się na brzegach i końcu języka, na wargach, nigdy na
podniebieniu twardym i dziąsłach.
W przypadku afty dużej istotnymi czynnikami wywołującymi rozkwit
choroby jest
niedobór żelaza, kwasu foliowego, witaminy B12, zaburzenia hormonalne i
autoimmunologiczne. Objawy charakteryzują się tworzeniem w błonie śluzowej jamy
ustnej rozległych i często głębokich owrzodzeń, po wygojeniu których zostają
ściągające blizny. Rzut obejmuje 1-2 wykwity i trwa 3-4 a nawet więcej tygodni.
Najczęstsze objawy to pieczenie i miejscowy ból. Zdarza się również gorączka i
powiększenie węzłów chłonnych.
Leczenie:
Małe afty goją się samoistnie do dwóch tygodni. W gabinecie lekarskim stosuje
się środki koagulacyjne i przyżegające, można też stosować leki zmniejszające
ból, a także płukanki antyseptyczne. Jeżeli nawroty choroby są częste należy
zgłosić się do lekarza stomatologa w celu konsultacji i ustalenia planu
leczenia. Częste cięższe postacie aftoz wymagają leczenia antybiotykami czy
sterydami.
Zawyczaj pojedyncze afty goją się w ciągu 7 do 10 dni. Jeśli pojedyncza zmiana
na śluzówce jamy ustnej utrzymuje się dłużej, może to być szczególna postać
aftozy, ale prawdopodobnie nie jest to afta.
Więcej streszczeń na temat Afta