DIAGNOSTYKA GRUŹLICY
Laboratoryjne mikrobiologiczne rozpoznanie gruźlicy polega na stwierdzeniu obecności prątków gruźlicy w materiale pobranym od chorego.
Najczęściej wykrywa się prątki w plwocinie chociaż w przypadku gruźlicy poza płucnej można badać inne materiały takie jak mocz, płyn mózgowo - rdzeniowy, bioptaty tkanek, węzłów chłonnych.
Pacjent odkrztusza plwocinę do jałowego naczynia, materiał trafia do pracowni mikrobiologicznej, tam z plwociny wykonuje się preparat mikroskopowy barwiony specjalną metodą Ziehl-Neelsena i poszukuje prątków w tym preparacie. Komórki prątków barwią się na kolor czerwony, tło preparatu jest niebieskie. Metoda mikroskopowa opisana została 100lat temu i jest z powodzeniem wykorzystywana do dziś zwłaszcza gdy pacjent intensywnie prątkuje i wydala z plwociną dużo prątków do około 10.000 komórek w 1 ml plwociny.
Bardziej czułą metodą jest wyhodowanie prątków gruźlicy z materiału badanego. Nie jest to jednak łatwe ponieważ prątki należą do bakterii wolno rosnących i są bakteriami o dużych wymaganiach odżywczych, wymagają do wzrostu pożywek wzbogaconych białkiem zwierzęcym. Pierwsze widoczne gołym okiem kolonie prątków gruźlicy pojawiają się na pożywce po około 4 – 6 tygodniach od momentu posiania materiału dla porównania inne bakterie urosną nam w ciągu 24 godzin. Metoda hodowlana jest jednak bardzo czuła pozwala wykryć prątki w materiale badanym, gdy ich ilość jest niewielka nawet 100 komórek w 1 ml plwociny. Hodowle obserwuje się do 10 tygodnia od momentu posiania materiału, ocenia się wygląd, zabarwienie i wielkość kolonii prątków oraz określa ich gatunek.
Ponieważ omówione metody diagnostyczne chociaż wciąż wykorzystywane do wykrywania zakażenia prątkami, trwają kilka tygodni dlatego prowadzono badania nad usprawnieniem i przyśpieszeniem diagnostyki mikrobiologicznej gruźlicy.
Amerykański koncern Becton – Dickinson opracował w pełni zautomatyzowany system do hodowli prątków Bactec 460. hodowle prątków zakłada się w płynnej pożywce zawierającej w składzie znakowany węgiel C 14 kwas palmitynowy. W czasie wzrostu prątki zużywają radioaktywny węgiel i wydalają go w postaci radioaktywnego CO2. Radioaktywność powstałego CO2 mierzona jest w aparacie Bactec. Przyrost radioaktywności w czasie świadczy o wzroście prątków. System Bactec umożliwia określenie gatunku i lekowrażliwości prątków w czasie 5 – 7 dni od momentu założenia hodowli. Taki system diagnozowania gruźlicy wykorzystywany jest w szpitalu w Łagiewnikach od 1993 roku.
W wykrywaniu i identyfikacji prątków gruźlicy mają również zastosowanie metody biologii molekularnej oparte o budowę genetyczną prątków. Procedury wykorzystujące te metody umożliwiają wykrycie prątków w plwocinie w ciągu 6 – 7 godzin pracy.
Szybka i precyzyjna diagnostyka laboratoryjna gruźlicy jest warunkiem postawienia właściwej diagnozy oraz wczesnym zastosowaniu właściwej terapii. Systematycznie prowadzona terapia gwarantuje całkowite wyleczenie gruźlicy.
© to są materiały które przedstawiłem na sympozjum naukowym w MSZ nr2 poświęconym diagnostyce gruźlicy,zdjęcia preparatów niestety nieda się wyświetlić a szkoda bo są bardzo wartościowe.
Więcej streszczeń na temat Diagnostyka gruźlicy