Jak jest zorganizowana instytucja alternatyw?
oparte jest o tryb kontraktowy, mediacyjno-koncyliacyjny lub arbitrażowy. Tryb ten jest mniej sformalizowany dlatego, że chodzi tutaj o doprowadzenie do porozumienia stron. Instytucje tego rodzaju orientują się bardziej na subiektywne interesy stron. Poza tym na subiektywne przyczyny konfliktów. Orientacja ich jest wyraźnie prospektywna. Chodzi głównie o to, żeby rozwiązać konflikt w przyszłości. Zapewnić „pokojową” koegzystencje stron konfliktu, a nie by jedną z nich uznać za winną i skazać. Postępowanie to jest na ogół tańsze, chociaż bywa bardzo drogie np. w sądach arbitrażowych w obrocie zagranicznym. Postępowanie jest często jednoinstancyjne, aby jej skrócić. Postępowanie odbywa się rzadko na podstawie reguł prawnych, a zwykle na różnego rodzaju zasad słuszności, sprawiedliwości, potrzeb, reguł zawodowych. Postępowanie jest często niepubliczne, by zapewnić dyskrecję stronom. Bardzo często, co jest ważne w instytucjach alternatywnych sprawy rozstrzygają nie prawnicy, ale eksperci. Instytucje alternatywne są szczególnie dobre, bo pozwalają odciążyć sądownictwo państwowe w drobnych, codziennych sprawach.