Znajdź
×

Zarejestruj się

Użyj swojego profilu na Facebook, żeby szybciej się zarejestrować

albo

Załóż konto na Schvoong wpisując dane

Jesteś zarejestrowany? Zaloguj się!
×

Zaloguj się

Zaloguj się używając konta na Facebook

albo

Nie jesteś zarejestrowany? Zarejestruj się!
×

Zarejestruj się

Użyj swojego profilu na Facebook, żeby szybciej się zarejestrować

albo

Zaloguj się

Zaloguj się używając konta na Facebook

Strona główna Shvoong>Sztuka I Nauki Humanistyczne>Historia>Walka O USTRÓJ POLITYCZNY POLSKI PO II WOJNIE ŚWIATOWEJ

Walka O USTRÓJ POLITYCZNY POLSKI PO II WOJNIE ŚWIATOWEJ

książki Recenzja   według:ehoo     Autor : DS
ª
 
Dążenia polskich komunistów do przejęcia władzy w kraju w oparciu o ZSRR doprowadziły do podjęcia uchwały 20 lipca 1944 o utworzeniu Polskiego Komitetu Wyzwolenia Narodowego (PKWN) w Moskwie . Utworzenie PKWN oznaczało powstanie władzy krajowej niezależnej od rządu polskiego na emigracji i kierownictwa polskiego Państwa Podziemnego . W dwa dni później ogłoszono w Chełmie Manifest PKWN (22 lipca 1944) , opracowany i wydrukowany w Moskwie. Przewodniczącym PKWN został Edward Osóbka Morawski , a jego zastępcami Wanda Wasilewska i Andrzej Witos . Manifest głosił program reform społecznych oraz reformy rolnej . Według Manifestu podstawą bezpieczeństwa Polski miał być sojusz ze Związkiem Radzieckim , a granica miała być ustalona na linii Curzona . PKWN rozpoczęło tworzenie 20 sierpnia 1944 r. Drugiej Armii Wojska Polskiego pod dowództwem Karola Świerczewskiego „Waltera”. Po przejęciu rządów w Polsce PKWN wprowadził nową administrację , zreorganizował Milicję Obywatelską i organy bezpieczeństwa . PKWN stał w opozycji do władz emigracyjnych w Londynie i dzięki poparciu ZSRR wprowadzał swoją władzę w Polsce . W grudniu 1944 r. PKWN nawiązał pierwsze kontakty międzynarodowe z Francją , Jugosławią i Czechosłowacją , a ZSRR zapowiedział uznanie go jako oficjalnego rządu polskiego .

W opozycji do PKWN była AK i główne partie polityczne wchodzące w skład RJN : PPS –WRN, SL, SN i SP . Oburzenie budziła uzurpacja władzy PKWN i oddanie kresów wschodnich ZSRR . PKWN zastosował represje wobec opozycji – masowo aresztowano żołnierzy AK i działaczy partyjnych . 19 stycznia 1945 r. rozkazem gen. Leopolda Okulickiego rozwiązana została Armia Krajowa , wiele okręgów AK odmówiło wykonania rozkazu , a terror aparatu bezpieczeństwa doprowadził do wybuchu wojny domowej . Postanowiono zniszczyć kierownictwo polskiego państwa podziemnego .Wysunięta podstępnie przez NKWD propozycja nawiązania rozmów z Delegaturą Rządu została przyjęta . 27 marca 1945 władze radzieckie aresztowały w Pruszkowie 16 przywódców Polski Podziemnej a wśród nich Delegata Rządu na Kraj Jana Jankowskiego , przewodniczącego RJN Kazimierza Pużaka i gen Okulickiego . W czerwcu 1945 r. odbył się ich proces (tzw. moskiewski proces szesnastu).

31 grudnia 1944 KRN uchwaliła powołanie Rządu Tymczasowego RP . Premierem został dotychczasowy przewodniczący PKWN , Edward Osóbka Morawski . 5 stycznia 1945 r. Rząd Tymczasowy uznany został przez ZSRR , Jugosławię i Czechosłowację . Nieoficjalne kontakty nawiązała Francja , Szwecja i Włochy . Rząd londyński oficjalnie uznawała Wielka Brytania i Stany Zjednoczone . Fakt uznania Rządu Tymczasowego przez Związek Radziecki i kraje z nim związane , zmusiło USA i Wielką Brytanię do zmiany stanowiska . Sukcesy Armii Czerwonej na froncie spowodowały , że przychylono się do decyzji Stalina i postanowiono na konferencji jałtańskiej powołać rząd uznawany przez wszystkie państwa. Pod naciskiem Stanów Zjednoczonych i Wielkiej Bryt. grupa polityków z Mikołajczykiem na czele spotkała się w Moskwie z przedstawicielami Rządu Tymczasowego. Kompromisem było powołanie przez prezydenta KRN w dniu 28 czerwca 1945 r. Tymczasowego Rządu Jedności Narodowej . Premierem został E. Osóbka - Morawski , a wicepremierami- W. Gomułka i S. Mikołajczyk.

Po wyzwoleniu PPR i PPS zyskały charakter partii masowych. PPR opowiadała się za natychmiastowym wprowadzeniem komunizmu w Polsce. Należeli do niej robotnicy i biedota wiejska. W grudniu 1945 r. odbył się I Zjazd PPR ,na którym obrano drogę przebudowy Polski w państwo socjalistyczne. Najsilniejszą pozycję uzyskała PPR na ziemiach północnych i zachodnich. Drugą silną partią była PPS (prokomunistyczna). Pod koniec czerwca 1945 r. PPS – WRN wyszła z konspiracji. W styczniu 1946 nastąpiło połączenie obu grup. Działacze nie godzący się na współpracę z PPR udali się na emigrację. W lipcu 1945 r. z inicjatywy Mikołajczyka powstało nowe Stronnictwo Ludowe, nazwane potem PSL. Pierwszym prezesem został Wincenty Witos, a po jego śmierci (X.1945 r.) S. Mikołajczyk. Ideologia stronnictwa dotyczyła problemów rolnictwa i odbudowy suwerennej Polski. W styczniu 1946 doszło do rozłamu w PSL – powstała grupa prokomunistyczna i grupa konserwatywna. Stronnictwo Demokratyczne było partią skupiającą inteligencję i przemysłowców. W 1945 r. SD zjednoczyła swoje odłamy. Było partią silną i w przeciwieństwie do ruchu ludowego nie związała się z komunistami. Przez okres wojny działało ma emigracji Stronnictwo Pracy Karola Popiela. W czerwcu 1945 r. powstało w Moskwie drugie prokomunistyczne SP. Stara partia przeszła do konspiracji. Za cenę porozumienia z nowym SP w lipcu 1945 uzyskało status legalnej partii. W konspiracji nadal pozostawały takie ugrupowania jak : SN, Polskie Stronnictwo Demokratyczne i kilka pomniejszych.

W obliczu zbliżających się wyborów do Sejmu Ustawodawczego partie PPR i PPS wystąpiły z propozycją utworzenia bloku wyborczego ,do którego miały przystąpić : PPR ,PPS, PSL,SL,SD,SP. Propozycja udziału w bloku została odrzucona przez partię Mikołajczyka – PSL , która jako jedyna startowała samodzielnie do wyborów . Na wiosnę 1946 r. partie bloku demokratycznego (prokomunistyczne) wystąpiły z inicjatywą referendum. Mającego potwierdzić słuszność zmian ustrojowych proponowanych przez PPR w państwie. Przeprowadzone 30 czerwca 1946 r. referendum zostało sfałszowane przez komunistów na własną korzyść. 26 września 1946 proklamowany został oficjalnie blok wyborczy czterech partii : PPR ,PPS, SL i SD . W wyniku rozłamu SP wystąpiło z własną listą wyborcza . Wybory odbyły się 19 stycznia 1947 r. i przyniosły zwycięstwo bloku demokratycznego. Odbyły się w atmosferze terroru – przed wyborami aresztowano wielu działaczy PSL ,a Mikołajczyk musiał uciekać z kraju .

Opublikowano dnia: 20 stycznia, 2010   
Proszę oceń : 1 2 3 4 5
Tłumacz Wyślij Odnośnik Drukuj
X

.