Z biegiem czasu z mezopotamskich miast- państw rozwinęły się dwa nowe wielkie królestwa:
Babilonia na południu i
Asyria na północy, które w ciągu następnych 1500 lat
sięgnęły daleko poza granice Mezopotamii.
Około 1700 p.n.e. udało się Hammurabiemu z Babilonu utworzyc jednolite wielkie królestwo, które rozciągnęło się od Zatoki Perskiej do granic dzisiejszej Turcji, od gór Zagros na wschodzie do Chabur w Syrii. Wszędzie zapanowała administracja babilońska, zwyciężyły babilońskie normy prawne, dotarł handel. Używany w Babilonii język wyparł staroakadyjski i sumeryjski
jako języki urzędowe, a babiloński
bóg miasta, Marduk,
został wyniesiony ponad bóstwa sumeryjskie i akadyjskie, jako bóg królestwa.
Jednak w 1531 p.n.e. panowanie babilońskie załamało się w wyniku łupieżczej wyprawy Hetytów z Azji Mniejszej. Po ich wycofaniu się babilonię opanowali Kasyci, górski lud z Iranu, który w 1170 wyparli Elamici, niszcząc państwo Kasytów.
W tym czasie na północy Mezopotamii, nad górnym biegiem Tygrysu, zaczęła rozszerzac obrzar swego panowania Asyria. Założone tam ok.1500 p.n.e. przez Hurytów potężne państwo Mitanni, zostało około 1350 rozbite przez Hetytów.
Na jego miejcse powstało około 1318 tzw. średnie państwo asyryjskie, które jako największa potęga militarna Bliskiego Wschodu, przetrwało do około 1050 p.n.e.
Ekspedycje wojskowe Asyryjczyków docierały do Jeziora Wan w Armenii i do
Morza Śródziemnego. Prowadzono wojny z Aramejczykami i z Babilonem, którego bóg Marduk został przeniesiony do Aszur. Dla stałej ekspansji Asyrii, która skończyła się dopiero wraz ze śmiercią Tiglatpilesara I /1116-1077/, korzystny był upadek rywalizującego z Asyrią
królestwa Hetytów, które początkowo ograniczone do środkowej Anatolii- stale przesuwało swoje granice. Załamało się ono około 1200 p.n.e. pod naporem tzw.ludów morza.
Na kilka wieków Azja Mniejsza zatonęła w mrokach historii.
Więcej streszczeń na temat Mezopotamia- Babilon i Asyria