5 marca 1953
roku zmarł Józef Stalin. Śmierć ta miała ogromne znaczenie zarówno dla Związku Radzieckiego, jak i całego świata.Po
śmierci Stalina zaczęła się walka o władzę. Początkowo największe szanse miał były szef władz bezpieczeństwa, Ławrientij Pawłowicz Beria. Planował on duże zmiany w polityce
zagranicznej:Wycofanie ZSRR z NiemiecPołączenie NRD i NRF i przekształcenie je w państwo neutralneJednak 17 czerwca 1956
roku w Berlinie a następnie w innych miastach NRD wybuchły strajki na tle zarobkowym. A ponieważ władze NRD nie posiadały własnego wojska, zwróciły się o pomoc do stacjonujących na terenie NRD wojsk radzieckich. Wkroczyły one do akcji i brutalnie stłumiły zamieszki. Wydarzenia te miały daleo idace konsekwencje w polityce zarówno ZSRR jak i NRD. W Związku Radzieckim postanowiono umocnić NRD. Część przywódców radzieckich oskarżyła Berię o spisek z imperializmem zachodnim i zdradę ZSRR. Berię aresztowano, osądzono i stracono.Po tych decyzjach w ZSRR powstalo tzw. kolektywne kierownictwo: Nikita Sergiejewicz Chruszczow (I sekretarz KC KPZR), Gieorgij Malenkow (przewodniczący rady komisarzy ludowych-szef rządu) i Nikołaj A. Bułganin. Ministrem spraw zagranicznych nadal był Mołotow.Nowe kierownictwo przeprowadziło szereg reform:Zreorganizowano system bezpieczeństwa państwowego. 27 marca 1953 roku ogłoszono amnestię. Osobom które miały wyroki do 5 lat więzienia – kary zostały darowane. Pozostałym więźniom wyroki zmniejszono o połowę. Amnestia nie objęła osób więzionych za działalność kontrrewolucyjną i morderstwa. Uwolniono grupę lekarzy kremlowskich, oskarżonych o trucie kierownictwa partyjnego i państwowego. Uwolniono jeńców japońskich. W latach 1953-1955 rehabilitowano ok. 10 tys. osób, niesłusznie skazanych. Co prawda złagodzono system represji, ale nie zrezygnowano z oozów pracy. Komisje rehabilitacyjne pracowały ospale;1 września 1953 roku przywrócono 8-godzinny dzień pracy, a w 1955 roku wprowadzono 46-godzinny tydzień pracy;Obywatelom ZSRR udostępniono paszporty. Zaczęto organizować pierwsze zbiorowe wyjazdy za granicę;Zmierzano do złagodzenia polityki zagranicznej. W 1953 roku przywrócono stosunki zagraniczne z Izraelem. Ambasadorem Izraela w ZSRR została Golda Meir (urodzona w Kijowie);W 1953 roku ZSRR postanowił zrezygnować z roszczeń do niektórych terytoriów Turcji i Iranu;Podjęto rokowania na temat przerwania działań wojennych w Korei. W 1953 roku wojna została przerwana. Od maja do lipca 1954 roku w Genewie odbywała się konferencja dotycząca Indochin. USA, ZSRR, Anglia, Francja i Chiny postanowili przerwać wojnę i podzielić Wietnam. Korea została podzielona według 38, a Wietnam wg 17 równoleżnika;ZSRR zgodził się na rokowania dotyczące Austrii. 15 maja 1955 Związek Radziecki podpisał układ państwowy o neutralizacji Austrii i wycofał swe wojska z kraju;W 1955 r. do Jugosławii udała się delegacja radziecka. Doprowadzono do przywrócenia wzajemnych stosunków między obu państwami;Poprawione zostały stosunki z Indiami, ChRL i Turcją;Chruszczow i Bułganin (który w 1955 r. został premierem) wizytowali wiele krajów;W dniach 18-23 lipca 1955 roku w Genewieodbyło się spotkanie przywódców czterech mocarstw: ZSRR, USA, Anglii i Francji. Spotkanie dotyczyło kwestii bezpieczeństwa europejskiego. Co prawda nie doprowadzono do rozwiązania kwestii niemieckiej, ale umocniony został proces odprężenia w stosunkach międzynarodowych.W dalszym ciągu ZSRR brał udział w wyścigu zbrojeń. W 1953 roku Związek Radziecki obwieścił, że posiada broń wodorową., a w 1954 roku w Obnińsku uruchomiono pierwszą na świecie elektrownię atomową.Wszystkie zmiany w polityce zarówno wewnętrznej, jak i zagranicznej Związku Radzieckiego były ostrożne. Często napotykały na duży opór, bowiem ludzie w ZSRR byli wychowani w kulcie Stalina. Wielu nie rozumiało potrzeby zmian. Niektórzy politycy zachodni wszystkie te zmiany brali za przejaw słabości Związku Radzieckiego.