Wybuch wojny i później ponad pięcioletnia okupacja stworzyła polskiej kulturze i sztuce niezwykle trudne warunki istnienia.Okupant tropił i niszczył wszelkie przejawy duchowej niepodległości naszego
narodu,który ani na chwilę,mimo klęski wrześniowej,nie złożył broni i nie skapitulował.Niemieckie władze okupacyjne zamknęły
polskie szkoły średnie i wyższe,teatry,muzea,biblioteki.Życie duchowe polskiego narodu jednak nie zamarło,zeszło do podziemia.Równolegle do konspiracyjnej walki zbrojnej rozwijała
się konspiracyjna działalność kulturalna i literacka.Obok podziemnych uniwersytetów i szeroko rozwiniętego tajnego nauczania,
powstawały i działały takie tradycyjne ośrodki życia umysłowego narodu,jak:konspiracyjny ruch czasopiśmienniczy,tajna akcja wydawnicza,toczyły się też dyskusje i spory nad ocenami ukazujących się konspiracyjnie tomików poezji i prozy,a także kształtował się program przyszłej,powojennej literatury polskiej.Odbywały się spotkania autorskie,konkursy
literackie,dyskusje nad najwłaściwszym wyborem tradycji literackiej,spory o metaforę i sposób obrazowania.Te wszystkie formy duchowego życia narodu były zakazane przez okupanta.Ujawnienie ich groziło karą śmierci,jak w przypadku wszelkich przekroczeń okupacyjnych zakazów.Pomimo to na ziemiach okupowanej Polski ukazywała się największa ilość podziemnych czasopism wśród krajów okupowanej Europy.Powstawały wybitne utwory literackie,znane z późniejszych wydań powojennych,niekiedy publikowane w drukach konspiracyjnych w latach wojny,ani na chwilę nie zamarło polskie życie literackie.Ważną rolę w konspiracyjnym życiu czasopiśmienniczym odegrały pisma : „Literatura Walcząca”, „Przełom”, „Poradnik Oświatowy”, „Realizacje”.W Krakowie wychodził „Miesięcznik Literacki”.Znaczną popularność zyskało pismo „Sztuka i Naród” skupiające najbardziej utalentowanych reprezentantów młodzieży warszawskiej.Jego kolejni redaktorzy: Wacław Bojarski,Andrzej Trzebiński,Tadeusz Gajcy zginęli od działań okupanta i wielu autorów drukujących w tym piśmie podzieliło ten sam los.Literatura polska rozwijała się również poza granicami kraju.W Związku Radzieckim wychodził polski periodyk literacki „Nowe Widnokręgi”.Na Bliskim Wschodzie pisał liryki patriotyczne pełne nostalgii i pragnienia powrotu do kraju Władysław Broniewski.W Jerozolimie ukazał się jego zbiór wierszy „Bagnet na broń”,a w Londynie „Drzewo rozpaczające”.Na zachodzie Europy,we Francji,w Anglii tworzyli między innymi Ksawery Pruszyński,Maria Pawlikowska-Jasnorzewska.,a w Rio de Janeiro i w Nowym Jorku powstawały Tuwimowskie „Kwiaty polskie”.
Więcej streszczeń na temat Literatura polska podczas II wojny światowej (1939-1945)