Czołg to opancerzony i uzbrojony wóz bojowy na
gąsienicach,zdolny do poruszania się w trudnym
terenie.Projekty
bojowego pojazdu opancerzonego
stworzył
już Leonardo da Vinci,natomiast pierwsze czołgi
skonstruowano w Wielkiej Brytani i Francji
podczas pierwszej wojny śwoatowej.Ponad dwadzieścia lat
póżniej,na
frontach drugiej wojny światowej,odegrały one
decydującą
rolę w walkach lądowych.Wspócześnie nadal są
podstawowym
narzędziem walki.Ich najgroźniejszym przeciwnikiem
jest
śmigłowiec szturmowy wyposażony w najnowsze systemy
zwalczania czołgów.
Prototypem czołgu był skonstruowany w 1915r. w
Wielkiej
Brytanii "Little Willie".W celu zmylenia wywiadu
niemieckiego nazwano go "tank",czyli po
angielsku "zbiornik".Po raz pierwszy opancerzone
wozy
bojowe uczestniczyły w walce 15 września 1916r.Na
pole
bitwy pod Flers-Courcelette dojechło wówczas tylko
40 z
49
maszyn,bo reszta się popsuła w drodze.W listopadzie
1917r.
po raz pierwszy czołgi odniosły sukces.Wtedy 450
brytyjskich czołgów Mark jeden sforsowało linię
obronną
w
Cambrai w północnej Francji.Mark był bardzo
wolny;poruszał
się z maksymalną prędkością 8km/h.W drugiej wojnie
światowej czołgi odegrały już decydującą
rolę.Dywizje
pancerne Wehrmachtu w krótkim czasie zajęły
Polskę,Belgię,Holandię,Luksemburg i Francję oraz
wtargnęły
w głąb ZSRR.Mimo rozwoju broni przeciwpancernej w
większości współczesnych armii czołgi pozostają
podstawowym
środkiem walki podczas działań ofensywnych.Buły
niezwykle
skuteczne w walkach aliantów podczas wojny nad
Zatoką
Perską w 1991r. i w Iraku w 2003r.
Specjalizacja czołgów doprowadziła do powstania
dział
pancernych,niszczycieli czołgów,transporterów
opancerzonych
oraz bojowych wozów
piechoty.Zadaniem dział
pancernych
(działa artyleryjskiego umieszczonego na
opancerzonym
podwoziu)było wspieranie ogniem artyleryjskim
piechoty
i
czołgów.Miały one prostszą niż czołgi
konstukcję;działo
umieszczano na kadłubie zamiast wieży,więc by
skierować
działo w bok,trzeba było obrócić cały
pojazd.Natomiast
niszczyciele czołgów były pojazdami
opancerzonymi,które
służyły do niszczenia czołgów
nieprzyjaciela.Stosowane
w
drugiej wojnie światowej przez Niemców,Brytyjczyków
i
Rosjan miały na kadłubie lub w nieruchomej wieży
działa
większego kalibru niż czołgi o obrotowej
wieży.Transporter
opancerzony to kołowy lub gąsienicowy opancerzony
pojazd
służący do transportu piechoty i sprzęty oraz w
pewnym
stopniu do jej wsparcia ogniowego.Bojowy wóz
piechoty
ma
podobne zadanie,ale jest silniej uzbrojony,może
także
służyć do ogniowego wsparcia piechoty.(M.B)