Pierwotniaki -
Protozoa - są organizmami zbudowanymi z jednej komórki, która pełni wszystkie funkcje życiowe.
Pierwotniaki
mogą także żyć w koloniach, może wtedy nastąpić zespolenie dwóch pierwotniaków i podzielenie tych funkcji życiowych na dwa organizmy:)
Budowa pierwotniaków : 1. Błona komórkowa - jest wytworem cytoplazmy, może występować w postaci cieńszej bądź grubszej. Cieńsza (
plazmolema) a grubsza (pellikula, wzmocniona dodatkowymi tworami błoniastymi).
2. Cytoplazma - jest zróżnicowana na dwie warstwy : zewnętrzną(ektoplazma) i wewnętrzną(endoplazma).
W endoplazmie występuje jądro komórkowe i większość oragnelli. Cytoplazma zawiera białka, tłuszcze, cukry(np. glikogen-materiał zapasowy) oraz kwasy nukleinowe. Cytoplazma może występować w postaci płynnej (zol) lub prawie stałej (żel).
3. Jądro komórkowe - pierwotniaki zazwyczaj posiadają jedno jądro. Jądro bierze udział w procesie rozmnażania, reguluje procesy przemiany materii. Wyjątek stanowią orzęski u których występują 2 jądra. Pierwsze generatywne(bierze udział w rozmnażaniu) i drugie wegetatywne(przemiana materii i wzrost komórki).
Procesy życiowe pierwotniaków:
1. Poruszanie - pierwotniaki mogą poruszać się za pomocą nibynóżek(czyli za pomocą wypustek cytoplazmatycznych w kierunku których przelewa się cytoplazma), wici (długie wici umieszczone w przedniej części ciała w liczbie o 1-10), błony falującej lub rzęsek.
2. Odżywianie - pierwotniaki są miksotrofami ponieważ potrafią odżywiać się heterotroficznie (cudzożywność) bądź autotroficznie (samożywność) w zależności od tego jakie są warunki środowiskowe. Substancje odżywcze są wykorzystywane bezpośrednio w procesach życiowych lub przechowywane jako materiał zapasowy(glikogen).
FAGOCYTOZA - polega na wciąganiu pokarmu wraz z wodą do cytoplazmy, powstaje wodniczka pokarmowa(odżywcza), która wraz z cytoplazmą krąży w komórce. Do tej wodniczki przedostają się enzymy trawienne z cytoplazmy i rozpoczyna się stopniowe rozkładania pokarmu, który jest wchłaniany w wodniczki pokarmowej do cytoplazmy. Niestrawione resztki które zostaną w wodniczce są wypychane z powrotem poza komórkę.
PINOCYTOZA - proces bardzo podobny do fagocytozy tylko, że tworzą się mniejsze wodniczki pokarmowe zwane pinakocytami i po ich zaniku niestrawione resztki dostają się do cytoplazmy.
3. Oddychanie - Pierwotniaki żyjące w środowisku tlenowym pobierają tlen całą pow. ciała. Natomiast te które żyją w warunkach beztlenowych uzyskują energię z rozkładu materiałów zapasowych i wydalają CO
2 całą powierzchnią ciała.
4. Wydalanie - Nadmiar wody i niepotrzebne produkty przemiany materii wydalane są bezpośrednio przez błonę komórkową lub poprzez wodniczki tętniące, których praca polega na tym że, powoli wypełniają się wydalinami, po czym nagle wypychają je na zewnątrz przez błonę komórkową.
5. Odbieranie bodźców i system obronny - pierwotniaki są wrażliwe na bodźce dochodzące ze środowiska zewnętrznego, odbierają je całą pow. ciała lub za pomocą rzęsek. Reagują zazwyczaj ruchem całego ciała
6. Rozmnażanie - pierwotniaki rozmnażają się płciowo lub bezpłciowo. Rozmnażanie bezpłciowe polega na podziale osobnika macierzystego na dwa lub kilka potomnych. Podział ten może zachodzić bezkierunkowo, poprzecznie lub podłużnie. W rozmnażaniu płciowym biorą udział gamety haploidalne. Po złączeniu się gamet powstaje nowy diploidalny organizm.
Pierwotniaki dzielimy na 5 podstawowych typów:
1. Wiciowce(
Mastigophora) 2. Sarkodowe(
Sarcodina)
3. Orzęski(
Ciliata)
4. Mikrosporidia
5. Apicomplexa
Bardzo proszę o ocenę mojej pracy po przeczytaniu:)