Czym jest biosfera?
Biosfera to żywa powłoka Ziemi wraz ze środowiskiem życia organizmów. Innymi słowy,
to zasiedlone przez organizmy obszary (obejmujące lądy, dolną część atmosfery i wody). Na naszej planecie życie jest wszechobecne – można je spotkać na wysokości 9 tys. metrów, jak i kilka tysięcy metrów pod powierzchnią wody.
Jeszcze nigdy Masza planeta nie była w takim niebezpieczeństwie jak teraz. Jest ona bowiem ciągle dewastowana przez
człowieka. Od tysięcy lat wpływamy na środowisko – przeobrażamy je, żeby stworzyć sobie jak najlepsze warunki do życia. Aby odrosły wykarczowane lasy, potrzeba kilkunastu lat. Wiele gatunków zwierząt bezpowrotnie wyginęło – i odpowiedzialni za to jesteśmy my, ludzie. Nieprzemyślana działalność człowieka może powodować długotrwałe, a czasami nawet nieodwracalne skutki.
Co czerpiemy z biosfery?
- Zwierzęta. Są m. in. Pożywieniem człowieka. Ale rocznie zabija się
miliony zwierząt tylko dla ludzkiej przyjemności i próżności, z chęci posiadania futra czy biżuterii z kości słoniowej. Oprócz tego miliony egzotycznych zwierząt (najczęściej ryb, ptaków, gadów i płazów, ale także małych ssaków) zostaje zabranych ze swojego naturalnego środowiska i przetransportowanych do krajów rozwiniętych, gdzie trafiają do sklepów zoologicznych.
- Lasy. Każdego roku człowiek karczuje pod uprawy lub ścina na opał tysiące kilometrów kwadratowych lasów tropikalnych. Lasy to płuca Ziemi – produkują niezbędny do oddychania tlen. Przy wycince lasów miliony stworzeń tracą schronienia.
- Glebę. Używanie sztucznych nawozów, wylesienia i nadmierne wypasanie bydła powodują co roku erozję milionów ton gleby.
Wszystkie elementy biosfery są odnawialne – człowiek musi jednak o nie zadbać.
Co oddajemy naszej planecie?
- Ścieki i śmieci. Miliony hektolitrów ścieków trafia do rzek, a potem do mórz. odpady są jeszcze za rzadko segregowane – i zamiast zostać wtórnie wykorzystane, są składowane na wysypiskach.
- Pestycydy (czyli chemiczne środki ochrony roślin) i sztuczne nawozy. Co prawda, zwiększają plony, ale jednocześnie zanieczyszczają wody gruntowe, jeziora i rzeki.
- Odpady przemysłowe. Co roku człowiek produkuje tysiące ton bardzo szkodliwych substancji (np. ołowiu, rtęci, fenolu). Wiele z nich to bardzo groźne trucizny powodujące takie choroby jak rak czy białaczka.
- Zanieczyszczenia cywilizacyjne. Dymy z zakładów przemysłowych i elektrowni oraz spaliny samochodów zanieczyszczają atmosferę i powodują kwaśne deszcze.
Podsumowanie.
Jeśli proces dewastacji ożywionej i nieożywionej przyrody będzie postępował w takim samym tempie, jak dotychczas, to już niedługo na wielkich obszarach lądów zniknie życie. To nie wszystko – życie człowieka także będzie zagrożone – może się zdarzyć, że przyszłym pokoleniom zabraknie czystej wody do picia, powietrza – do oddychania i gleby – do upraw i wypasania bydła. Nasze podejście do spraw ochrony środowiska musi się szybko i dość zdecydowanie zmienić. Musimy ograniczyć swój ekspansywny tryb życia, przyjrzeć się potrzebom innych organizmów oraz pomyśleć o przyszłych pokoleniach.