logika kategorie sytnaktyczne
Summary rating: 1 stars
1 Recenzja
Wizyty:
54
słów:
600
Opublikowano dnia: kwietnia 03, 2008
Wyrażenia danego języka dzielą się na klasy wyrażeń zwane kategoriami
syntaktycznymi lub składniowymi,
są to kategorie wyrażeń wyróżnianych ze
względu na ich rolę w budowaniu wyrażeń złożonych. Dwa wyrażenia należą do tej
samej klasy wtedy i tylko wtedy, gdy po zastąpieniu jednego wyrażenia przez
drugie otrzymujemy z każdego wyrażenia sensownego wyrażenie sensowne. Natomiast
dwa wyrażenia należą do różnych klas wtedy i tylko wtedy gdy, po zastąpieniu
jednego wyrażenia przez drugie otrzymujemy z wyrażenia sensownego wyrażenie
bezsensowne. ( Z zachowaniem sensowności nie musi się łączyć
zachowanie prawdziwości.)
Wyróżnia się cztery kategorie składniowe : zdania, nazwy, funktory i
operatory (np.kwantyfikatory) Przez
termin zdanie rozumie się w logice (
klasycznej) wyłącznie zdanie oznajmujące czyli tzw. zdanie w sensie logicznym. Zdanie jest całkowicie samodzielną
kategorią syntaktyczną języka opisowego. np. „Kasia jest uczennicą.” Nazwa o taki wyraz bądź wyrażenie, które
nadaje się na podmiot lub orzecznik orzeczenia imiennego w zdaniu. Przedmiot
oznaczony przez daną nazwą nazywa się jej desygnatem . Ze względu na ilość
desygnatów wyróżnia się m. in. nazwy: nazwy ogólne – maja one więcej niż
1 desygnat, nazwy jednostkowe -
maja one dokładnie 1 desygnat oraz nazwy puste - nie mają żadnego desygnatu.
Funktor
to wyrażenie, które w połączeniu z pewnymi innymi wyrażeniami, zwanymi
argumentami funktora, tworzy nazwę czyli funktor nazwotwórczy, lub tworzy zdanie
czyli funktor zdaniotwórczy.
Występują także funktory funktorotwórcze
wiążą ze sobą proste funktory w celu uzyskania bardziej złożonego funktora.
Jest wiele rodzajów funktorów, w zależności od tego jakiego rodzaju wyrażenia
wiążą ze sobą w całość, oraz od tego jakiej kategorii syntaktycznej jest
powstałe wyrażenie złożone. Wyróżniamy
także funktory o argumentach zdaniowych, oraz funktory o argumentach nazwowych,
funktory mające jeden, dwa lub więcej argumentów danego rodzaju. Np.
Funktor zdaniotwórczy
o 1 argumencie zdaniowym -
jest to wyrażenie, które wraz z jednym zdaniem tworzy wyrażenie złożone
np. funktor „nie jest tak, że...” jeśli uzupełni się ten zwrot dowolnym
zdaniem powstanie zdanie złożone z funktora i ze zdania argumentu np. „Nie jest
tak, że ryba mówi” Funktor
zdaniotwórczy o dwóch argumentach zdaniowych – jest to wyrażenie,
które wraz z dwoma zdaniami składowymi tworzy zdania złożone np. : „Dzisiaj
pada deszcz i jest mokro”. Funktor
zdaniotwórczy o jednym argumencie nazwowym – jest to wyrażenie, które wraz
z jedną nazwą tworzy zdanie np.: „pada”; „pada deszcz”, „pada grad” Funktor
zdaniotwórczy o dwóch argumentach nazwowych - jest to wyrażenie, które wraz z dwoma nazwami
tworzy zdanie np. : „kocha”; „Michał kocha Alę”. Funktor zdaniotwórczy o trzech argumentach
nazwowych - jest to wyrażenie
tworzące zdanie z trzema nazwami np.:
„uczeń wręcz nauczycielowi kwiaty” Funktor
nazwotwórczy o jednym argumencie nazwowym – jest to wyrażenie tworzące
nazwę wraz z jedną nazwą np.: „czerwone światło” Funktor nazwotwórczy o dwóch
argumentach nazwowych - jest to wyrażenie tworzące nazwę wraz z dwoma
nazwami np. spójnik „i” „Kasia i Tomek”
lub „nad” „dom nad jeziorem” Funktor nazwotwórczy o trzech argumentach
nazwowych - np. „most pomiędzy
Starym Miastem a Pragą.