Tytuł wbrew pierwszemu wrażeniu, nie oznacza bzu jako rośliny. Jest znacznie głębszy, wymowniejszy.
Podmiot liryczny:
1 os lp, jest i był świadkiem wojny. Zastanawia sie
nad istnieniem Boga i nad tym, czy życie bez niego jest możliwe.
Charakterystyczne jest ujęcie boga przez małe "b".
Podmiot zauważa od razu w pierwszych słowach, że w życiu człowieka
najważniejszy jest moment narodzin i śmierci boga. Tak- śmierci.
W życiu człowieka, który jest naocznym świadkiem okrucieństw świata
przychodzi nieuchronnie chwila, w której bóg dla niego umiera.
Przestaje istnieć.
Bóg z dobrotliwego zdaje się bogiem złym. Podmiot nie rozumie
dlaczego bóg go
opuścił, dlaczego on sam opuścił boga, jako dziecko "karmił się"
nim, cieszył, jadł jego ciało i pił krew, a teraz to minęło.
Nie potrafi znaleźć momentu, w którym w jego życiu boga zabrakło. Może
bóg uciekł słyszać jego śmiech i radość, może pokarał go za to,
że usiłował całym soba łapać życie, kochać je. Może to była kara
za jego pychę, upór. Bóg opuścił go bez szumu skrzydeł, bez wielkiego
"bum", bez błyskawic, grzmotów.
Odszedł w ciszy a on nawet tego nie zauważył, zajęty sobą i światem, roztargniony.
Dwukrotnie powtarza zdanie, które nie jest ani pytaniem, ani wyrzutem, ani do końca nawet stwierdzeniem:
"życie bez boga jest możliwe
życie bez boga jest niemożliwe"
Możemy je odczytać tak jak chcemy. A podmiot liryczny i tak nie rozumie
za co i dlaczego bóg go opuścił, ani tego, kiedy to się stało.
Strach człowieka przed tym, że mógł utracić boga i za późno to
dostrzec. Że może bóg kara go zsyłając zło, wojnę, ból. Brak
zrozumienia i wyrzut
samego do siebie i do boga również o taki stan rzeczy.
Budowa wiersza:
krótkie, jakby rzuca od niechcenia zwroty, brak pełnych zdań, każdy ze
zwrotów niesamowicie wymowny, dosadny, dogłębny. Brak znaków
interpunkcyjnych - wiersz biały (bezrymowy).
Nieliczne epitety jak np lekkomyślny, zajęty, polna,
brak specyfikacji i specjalistyki stylistycznej.
Jak najwięcej treści, jak najmniej wystylizowanej formy