Epikur (341-271 p.n.e.) filozof grecki, urodzony na Samos, całe życie spędził w Atenach. Ok. 305 p.n.e. zakupił ogród w pobliżu Gaju Akademosa, gdzie wykładał (Ogród Epikura). Poglądy: materia jest niezniszczalna i wieczna, wszystko składa
się z atomów i próżni (jak u Demokryta), atomy mają pewną swobodę ruchu (deklinacja).Celem i zasadą życia miało być dążenie do przyjemności, podstawą której jest rozwaga, nakazująca żyć sprawiedliwie, rozumnie i moralnie. Etyka Epikura prowadziła w praktyce do ascezy.Twierdził, że bogowie istnieją, ale nie mają zdolności do ingerencji w sprawy tego świata. Zadaniem filozofii jest uwolnić ludzi od lęku przed śmiercią, przesądów. Tacy ludzie są w stanie zbudować sobie
szczęście na ziemi. Głosił hasło odrzucenia działalności publicznej i powrotu do prywatności.Asceza (z greckiego "askesis" - ćwiczenie), całość zabiegów fizycznych i duchowych służących samodoskonaleniu się człowieka. Polega z jednej strony na minimalizacji lub eliminacji własnych potrzeb życiowych, m.in. poprzez post, umartwienia, wstrzemięźliwość seksualną, zachowywanie milczenia itp. (tzw.
Asceza negatywna), z drugiej zaś na medytacjach, rozmyślaniach, modlitwie, lekturze św. tekstów, np. recytacji mantr, a także - zwł. w tradycji wschodniej - specjalnych ćwiczeniach fizycznych, jak joga (tzw. asceza pozytywna).Praktykowana bywa pod okiem przewodnika duchowego (np. guru), w samotności lub we wspólnotach. Łączy ją bliski związek z mistycyzmem. Prowadzić ma do oczyszczenia się, poznania prawdy i nawiązania kontaktu z transcendencją, w rezultacie zaś, jak w hinduizmie, buddyzmie i innych religiach wschodnich, do osiągnięcia wyzwolenia (samadhi, moksza, nirwana) bądź, jak w tradycji chrześc. i islamie, do pomnożenia szans na zbawienie.Jej celem może też być aktywizacja pewnych sił ukrytych w człowieku lub pozyskanie zdolności nadnaturalnych. Na Wschodzie asceza stanowi od najdawniejszych czasów integralną część życia religijnegi. Na Zachodzie praktykowana była w ramach niektórych szkół filozoficznych, jak orfizm, pitagoreizm, stoicyzm. Do jej upowszechnienia na gruncie chrześcijaństwa przyczynił się anachoretyzm i wspólnoty eremitów, następnie rozwój monastycyzmu.Epikureizm,1) hellenistyczny system filozoficzny, którego twórcą był
Epikur i który wypływał z dwóch źródeł:A) kultu życia i pragnienia szczęścia.B) z trzeźwej postawy umysłu, ufającego temu, co mu bezpośrednio jest dane i operującego wyłącznie konkretnymi wyobrażeniami.Epikureizm głosił:- sensualizm psychologiczny, opierający poznanie na wrażeniach zmysłowych.- zasady logiki indukcyjnej określającej, jak należy poprawnie uogólniać spostrzeżenia poznawcze.- etykę hedonistyczną opartą na przeświadczeniu, że szczęście polega na doznawaniu przyjemności, a nieszczęście na doznawaniu cierpienia.Brak cierpienia (eudajmonia) był odczuwany jako przyjemność. Zgodnie z zasadą hedonizmu radość jest wrodzona człowiekowi i nie potrzebuje on o nią zabiegać, wystarczy tylko, by ciało było zdrowe i dusza spokojna a życie będzie rozkoszą.Wg epikureizmu wartość posiadają jedynie dobra doczesne. Człowiek jest odpowiedzialny za własne szczęście i nieszczęście. Spokój jest najdoskonalszym stanem a oświecony umysł jedynym środkiem przeciwko niepokojowi.W filozofii przyrody
Epikureizm wyrzeka się czynników nadprzyrodzonych i uznaje wszelkie byty za cielesne, ciała za zbudowane atomistycznie, zdarzenia za uwarunkowane przyczynowo, a przyczyny za działające mechanicznie.2) epikureizm okresu cesarstwa rozwinięty przez Diogenesa z Ojnoanda, żyjącego za czasów Trajana, występował przeciwko wierze w objawienie i narastającym tendencjom mistycznym.3) epikureizm okresu renesansu (odrodzenia) stał się podstawą rozwoju filozofii przyrody, popularyzacji zasad etycznych upowszechnianych w literaturze i sztuce.
Więcej recenzji na temat Epikur, Epikureizm