Powstał w 1566 r. w Krakowie. Jest to adaptacja włoskiego traktatu "Il
Cortegiano" B.Castiglioniego. Górnicki spolonizował
włoskie dzieło, wprowadzając zmiany w scenerii i wśród
postaci występujących w utworze; wieczory spotkań towarzyskich na
dworze w Urbino przekształcone zostały w obraz zebrań dworzan
biskupa S.Maciejowskiego. "
Dworzanin polski" to pierwsza u
nas parafraza wybitnego dzieła nowoczesnej literatury. Zajmuje ona
czołowe miejsce w rozwoju języka polskiego i jest ważnym źródłem
do historii kultury polskiej w XVI w.
Utwór ten prezentuje ideał renesansowego
dworzanina, którego atrybutami są: wysoka kultura
intelektualna, męstwo w czasie wojny, umiar w czasie pokoju - cechy,
jakie w starożytności propagowali Sokrates i Platon.